Το ακτινίδιο παραμένει μια από τις πιο δυναμικές εξαγωγικές καλλιέργειες της Ελλάδας, προσελκύοντας όλο και περισσότερο το ενδιαφέρον των παραγωγών. Οι σταθερά ικανοποιητικές τιμές τα τελευταία χρόνια έχουν συμβάλει καθοριστικά σε αυτήν την τάση. Ωστόσο, δεδομένου του υψηλού κόστους φύτευσης, οι υποψήφιοι ακτινιδιοπαραγωγοί πρέπει να λάβουν προσεκτικά υπόψη όλους τους παράγοντες πριν επενδύσουν.
Προοπτικές και προκλήσεις
Σύμφωνα με τον κ. Σάββα Αργυράκη, παραγωγό ακτινιδίων και μέλος διαφόρων θεσμικών φορέων (ΕΑΣ Καβάλας, ΕΘΕΑΣ, ΕΔΟΑ), η φετινή καλλιεργητική χρονιά αντιμετώπισε αρκετά προβλήματα, κυρίως λόγω αντίξοων καιρικών συνθηκών, όπως υψηλές θερμοκρασίες και ισχυροί άνεμοι. Αυτά τα φαινόμενα επηρέασαν αρνητικά τη διατηρησιμότητα του προϊόντος σε ορισμένες περιοχές.
Η μέση τιμή παραγωγού για το ακτινίδιο διαμορφώθηκε περίπου στο 1 ευρώ ανά κιλό, ενώ οι συνεταιρισμοί αναμένεται να ανακοινώσουν τις τιμές εξόφλησης στις αρχές καλοκαιριού.
Παρά τις δυσκολίες, το ενδιαφέρον για νέες φυτεύσεις παραμένει υψηλό, με εκτιμήσεις για προσθήκη άνω των 10.000 στρεμμάτων την καλλιεργητική περίοδο 2024/2025. Είναι σημαντικό, όμως, να αποφεύγονται οι μαζικές φυτεύσεις σε περιοχές που δεν διαθέτουν κατάλληλες υποδομές ή εδάφη.
Κόστος και υποδομές
Η καλλιέργεια ακτινιδίων απαιτεί συστηματικό σχεδιασμό, καθώς το κόστος φύτευσης ξεπερνά τα 2.000 ευρώ ανά στρέμμα. Ωστόσο, προγράμματα όπως τα Σχέδια Βελτίωσης προσφέρουν χρηματοδότηση 50% του κόστους, διευκολύνοντας την επένδυση. Επιπλέον, η διαθεσιμότητα επαρκούς νερού για άρδευση είναι απαραίτητη προϋπόθεση για κάθε νέα φύτευση.
Πράσινες, κίτρινες και κόκκινες ποικιλίες
Η ποικιλία Hayward, η κύρια πράσινη ποικιλία της Ελλάδας, παραμένει βασικός άξονας παραγωγής, καθώς η Ιταλία μειώνει τις καλλιέργειες πράσινου ακτινιδίου λόγω ασθενειών. Ωστόσο, οι κλιματικές αλλαγές καθιστούν όλο και πιο δύσκολη την επίτευξη των 700 ωρών ψύχους που απαιτούν οι πράσινες ποικιλίες, προωθώντας έτσι τις κίτρινες και κόκκινες ποικιλίες, οι οποίες απαιτούν μόνο 400 ώρες ψύχους.
Οι νέες αυτές ποικιλίες καλλιεργούνται κυρίως στη Δυτική Ελλάδα, ενώ δοκιμαστικές φυτεύσεις ξεκίνησαν πρόσφατα και στην Καβάλα. Παράλληλα, παρατηρείται στροφή των πράσινων ποικιλιών προς τη Βόρεια Ελλάδα, όπου οι καιρικές συνθήκες παραμένουν ευνοϊκότερες.
Εξαγωγές και παγκόσμια θέση
Η Ελλάδα κατατάσσεται τέταρτη παγκοσμίως στην παραγωγή ακτινιδίων, μετά την Κίνα, τη Νέα Ζηλανδία και την Ιταλία, με ετήσια παραγωγή που αγγίζει τους 323.000 τόνους. Το ελληνικό ακτινίδιο έχει επίσης κατακτήσει σημαντικές αγορές, όπως αυτές των Ηνωμένων Πολιτειών, με εξαγωγές που φτάνουν τους 17.000 τόνους ετησίως.
Προβλήματα και στρατηγική
Ένα βασικό πρόβλημα της καλλιέργειας παραμένει ο μιμητισμός. Όπως σημειώνει ο κ. Γεώργιος Πολυχρονάκης, ειδικός σύμβουλος του Incofruit-Hellas, η έλλειψη στρατηγικής μπορεί να οδηγήσει σε υπερπροσφορά και πτώση των τιμών. Για να διασφαλιστεί η βιωσιμότητα του κλάδου, απαιτείται σχεδιασμός με ζώνες καλλιέργειας και ταξινόμηση των ποικιλιών (πράσινα, κίτρινα, κόκκινα).
Παρά τα εμπόδια, το ακτινίδιο συνεχίζει να αποτελεί success story για τη γεωργία της χώρας μας, με αύξηση της παραγωγής κατά 900% σε 22 χρόνια και των εξαγωγών κατά 500% σε μόλις 15 χρόνια. Η συνεχής ζήτηση από τις αγορές τρίτων χωρών ενισχύει ακόμα περισσότερο αυτήν την προοπτική.
